De FARI-conferentie in Brussel vindt opnieuw plaats op 23 en 24 november. Lees hier meer!
Een initiatief van
Ondersteund door

NOV. 2026
Rooftop Activation Ontology: een semantisch raamwerk dat daken, eigenaars, stedelijke uitdagingen en stimuleringsmaatregelen met elkaar verbindt
Auteur: Alejandro Morales Hernandez
Stedelijke daken worden steeds vaker beschouwd als ruimtes die kunnen bijdragen aan de transformatie van steden. Ze kunnen plaats bieden aan groenvoorzieningen, systemen voor hernieuwbare energie, waterbeheerinfrastructuur, sociale activiteiten en mobiliteitsfuncties. Informatie over dakeigenschappen, eigendomsstructuren, stedelijke uitdagingen en beleidsmatige stimuleringsmaatregelen is echter vaak verspreid over verschillende bronnen, waardoor het moeilijk is om deze elementen met elkaar te verbinden.
De Rooftop Activation Ontology biedt hiervoor een oplossing door een gemeenschappelijke terminologie aan te reiken om deze elementen en hun onderlinge relaties te beschrijven. Het raamwerk biedt een gestructureerde manier om in kaart te brengen hoe daken geactiveerd kunnen worden, aan welke stedelijke uitdagingen ze een antwoord kunnen bieden, welke actoren betrokken kunnen worden en welke stimuleringsmaatregelen hun transformatie kunnen ondersteunen. De huidige gepubliceerde versie is 2.2.0.
De ontologie werd ontwikkeld door Alejandro Morales Hernandez van de onderzoeksgroep Machine Learning aan de ULB en maakt deel uit van MultiRoofs (https://multiroofs.nweurope.eu/), een Interreg Noordwest-Europa-project dat onderzoekt hoe onderbenutte daken kunnen worden omgevormd tot multifunctionele ruimtes die steden veerkrachtiger, duurzamer en leefbaarder maken. Het project brengt partners uit België, Frankrijk, Duitsland, Ierland en Nederland samen om uitdagingen zoals klimaatadaptatie, energietransitie, biodiversiteit en huisvesting aan te pakken en instrumenten te ontwikkelen die steden helpen om de mogelijkheden van hun daken in kaart te brengen en te benutten.
De ontologie deelt daken in zeven kleurgecodeerde activeringstypes in: blauw, groen, geel, rood, paars, oranje en grijs. Samen omvatten deze categorieën waterbeheer, vergroening, energieopwekking, menselijk gebruik, mobiliteit, logistiek en infrastructuur. Daarnaast brengt de ontologie ook de fysieke en contextuele kenmerken van gebouwen in kaart, zoals de bouwperiode, gebruikte materialen, hoogte, locatie en hoofdfunctie.
De activering van daken hangt echter van meer af dan alleen het gebouw zelf. Daarom verbindt het raamwerk elk gebouw met zijn eigenaar, wijk en regio, evenals met de stedelijke uitdagingen waaraan de activering een bijdrage kan leveren. Aangezien eigenaars verschillen in hun mogelijkheden en motivatie om actie te ondernemen, maakt de ontologie onderscheid tussen verschillende types eigenaars, zoals verenigingen van mede-eigenaars, huisvestingsmaatschappijen, verhuurders en particulieren.
Daarnaast beschrijft de ontologie de stimuleringsmaatregelen die de uitvoering kunnen ondersteunen. Deze worden ingedeeld op basis van hun aard, functie, financieringsbron, toewijzingsmechanisme, gekoppelde verplichtingen en projectfase. Hierdoor wordt het mogelijk om een specifiek type dakactivering te koppelen aan de betrokken actoren en de beschikbare ondersteuningsmechanismen.
Aan de relaties tussen activeringstypes, stedelijke uitdagingen, eigenaarstypes, wijktypes en stimuleringsmaatregelen kan telkens een waarde tussen 0 en 1 worden toegekend. Deze relaties kunnen bovendien voor een specifieke regio worden gedefinieerd. Zo kan hetzelfde raamwerk rekening houden met uiteenlopende beoordelingen en prioriteiten van stad tot stad.
Door deze onderlinge relaties expliciet te maken, maakt de ontologie het mogelijk om dakactivering op stedelijke schaal te bevragen en te analyseren. Een dak kan niet alleen worden beschreven aan de hand van zijn fysieke kenmerken, maar ook in relatie tot zijn eigenaar, de wijk waarin het zich bevindt, de uitdagingen waarmee die omgeving wordt geconfronteerd en de stimuleringsmaatregelen die een ingreep mogelijk kunnen maken. Dit biedt onderzoekers, stedenbouwkundigen, beleidsmakers en andere belanghebbenden een gemeenschappelijke taal om samen te werken aan de transformatie van stedelijke daken.
De ontologie is gepubliceerd onder een CC BY 4.0-licentie en kan rechtstreeks worden geïntegreerd in andere datasets en kennismodellen. Zo biedt ze een herbruikbare semantische basis voor onderzoek en praktische toepassingen.
Meer informatie: https://alejandro3500.github.io/Rooftop_activation_ontology/
Vermelding bij de afbeelding: De afbeelding werd gegenereerd met het DALL·E-beeldmodel van OpenAI, op basis van een prompt geïnspireerd op het thema van de Rooftop Activation Ontology.
Delen
Gerelateerde projecten
Andere publicaties
Datum
OKT. 2024
Onderzoekers
Datum
AUG. 2024
Onderzoekers
Journal Article
Fast deliberation is related to unconditional behaviour in iterated Prisoners’ Dilemma experiments
Datum
NOV. 2022
Onderzoekers